ΒΟΡΕΙΑ ΖΩΦΟΡΟΣ

Σώζεται εν μέρει στο Μουσείο Ακροπόλεως, εν μέρει στο Βρετανικό Μουσείο. Το μέσο μήκος κάθε λίθου είναι 1.22μ. Tο συνολικό μήκος της βόρειας ζωφόρου ήταν 58, 70μ. Η απεικόνιση των σκηνών αρχίζει από τη βορειοδυτική γωνία του οπισθονάου σαν συνέχεια της πομπής που έχει αρχίσει στη δυτική πλευρά, δηλαδή από τον λίθο B XLVII προς τον λίθο B I. Η δράση εξελίσσεται σταδιακά από πιο ήρεμη, και επιταχυνόμενη φθάνει στον καλπασμό. Χωρίς να λαμβάνεται υπόψη ο διαχωρισμός των λίθων, οι ιππείς εικονίζονται να προχωρούν σε στοίχους ανά επτά ή οκτώ, κρύβοντας εν μέρει ο ένας τον άλλο. Η συνεχής ροή των ιππέων διακόπτεται μόνον από έναν επόπτη (90) του λίθου ΧΧΧΙV. Χάρις στην ποικιλία των στολών, των στάσεων και χειρονομιών των πιο όμορφων ιππέων και την κατά διαστήματα απεικόνιση του ιππέα που γυρίζει πίσω το κεφάλι, αποφεύγεται η μονοτονία. Για τις αποδόσεις θραυσμάτων σημαντική είναι η συμβολή των σχεδίων του J. Carrey.

Τα διακριτά τμήματα της βόρειας ζωφόρου είναι: α) οι ιππείς σε δεκαεννέα λίθους (XXIX-XLVII). Mπορούμε να διακρίνουμε δέκα ομάδες ιππέων που όμως δεν είναι ισάριθμες, ούτε ξεχωρίζουν από τη διαφορετική ενδυμασία. Συνήθως πρώτος είναι αυτός που το άλογό του διακρίνεται ολόκληρο. Πρώτοι θεωρούνται οι 80, 82, 89, 98, 102, 108, 113, 120, 127, 135 β) ακολουθεί η αρματοδρομία με τους αποβάτες σε δεκαοκτώ λίθους (XI-XXVIII). Eικονίζονται δώδεκα άρματα (το καθένα αναπτύσσεται σε ενάμισυ λίθο) στο ξεκίνημα, κατά τη διάρκεια του αγώνα, στην απόβαση των οπλιτών και στον τερματισμό γ) η πομπή της θυσίας με τα ζώα (τέσσερα βόδια και τέσσερα κριάρια) στους τέσσερις πρώτους λίθους (Ι-IV) και με τους φέροντες σκεύη (υδριαφόρους και σκαφηφόρους), τους μουσικούς και τους πρεσβύτερους στους έξι επόμενους λίθους (V-X). Τα επιμέρους τμήματα, παρά το ότι μπορεί να έλαβαν χώρα σε διαφορετικό χρόνο ή τόπο, αποτελούν δρώμενα της εορτής των Παναθηναίων. Αντίστοιχα διακριτά τμήματα υπάρχουν και στη νότια ζωφόρο.